Belevenissen & Boekbespreking De Innerlijk reis Intuition, Intimacy & Awareness Inzichten voor een nieuwe manier van leven Zijn verhaal Autobiography of a Spiritually Incorrect Mystic The way beyond any way Jantien de Boer, in: Leeuwarder Courant, 24 december 2004 De innerlijke reis

Je hebt een relatie, een huis vol spullen, een auto met airco en een carrière. Maar het knaagt. Is dit het nou? Dus ga je mediteren met Dassana, uit de VPRO­documentaire ‘De nieuwe mens’. Veel kijkers waren geroerd door haar verschijning op de televisie. De VPRO gaf mensen daarom de kans om van haar te leren. Drieëntwintig zoekenden reisden af naar de Lage Vuursche om wartaal uit te slaan, om ‘Hoe Hoe Hoe’ te roepen, om te zwijgen en te ,,zinken’’. Ron, een veertiger met hardloopbenen zat geknield op mijn rug voor een Thai massage. Met zijn hele gewicht. ,,Je mag kreunen.’’

'Toe aan stilte’, heet het meditatieweekeinde. Nou dat spreekt aan. Daas zijn de deelnemers, van alle afspraken, de gesprekken, de was die alweer twee dagen in de machine ligt en de wroeging over al die mensen die eigenlijk aandacht nodig hebben.

Zoekende zijn ze ook. Zoals Dassana zegt, Master in Meditation en eigenares van een meditatiecentrum op Ibiza: ,,De meeste mensen die bij me komen zijn de dertig voorbij. Rond die leeftijd ontdek je pas dat geluk niet zit in een goede baan, een mooi huis of een relatie. Geluk zit in jezelf. De zin van het leven zit in het zijn.’’

"Ach, het ongeluk is zo groot," zegt Dassana. ,,Mensen die permanent in oorlog met zichzelf zijn. Die leegtes proberen te compenseren door meer en meer te kopen. Of door nog harder te werken.’’ Terwijl de zin van alles zo dichtbij is. ,,De sleutel zit niet in dingen doen, de sleutel zit in jezelf.’’ Het klinkt als tegeltjeswijsheid, zeurt het zuur in mijn hoofd, maar het is een waarheid als een koe.Waarom verzet ik me zo?

Nu puntje bij paaltje komt, nu ik over de snelweg richting Lage Vuursche raas, heb ik helemaal geen zin meer in meditatieles. Ik wil op de bank liggen met een brok cake. Ik wil naar dat feestje met collega’s. Ik wil alles behalve mediteren met wildvreemden. Er is zoveel nuttigers te doen.Ik ben, laten we het maar bekennen, stikzenuwachtig. 

Rondom Lage Vuursche is het pikdonker. Zwart. In de piramide ­ ook dat nog ­ op het terrein van het spirituele centrum Venwoude komt meditatieleidster Dassana op de nieuwkomers toe. Ze omhelst iedereen, drukt zelfs de schichtigste leerling tegen haar boezem.

Achter haar aan sjokt een cursist met een stoel. Wil Dassana een kopje thee? Wil ze zitten? Is alles naar wens? Ik slik. Voel ik hier de warme armen van een meesteres? Ik wil niet eerbiedig zijn en zeker niet slaafs. Later zegt Dassana dat ze zeker geen goeroe is, er niet eens eentje wil zijn. En ja, dat lucht op. 

Om zes uur ’s avonds zitten we op kleine witte poefjes, in een ‘groepsruimte’ middenin het bos. Meditatie is op zoek gaan naar jezelf, doceert Dassana. We weten hoe ons lijf eruit ziet. We kennen ons gezicht, onze stem, we weten hoe we bewegen maar daarachter zit pas onze echte persoonlijkheid, ons zelf. En dat zelf kennen we niet omdat we altijd zo naar buiten gekeerd zijn. Altijd op ‘doen’ gericht. En niet op ‘zijn’.

Ik wiebel op mijn poefje. En ik dank de hemel als blijkt dat we heus niet uren op onze krent hoeven te zitten. Want Osho (die ooit Bhagwan heette) de leermeester van Dassana, heeft speciale meditatietechnieken bedacht voor de moderne mens, voor wie ellenlang stil zitten in lotushouding een brug te ver is.

Osho hield in zijn meditaties rekening met de ,,hoge frequentie’’ waarin de huidige mens leeft. We zijn onrustiger dan ooit, zegt Dassana, met mobiele telefoons, e­mails, auto’s waarin we honderdveertig halen en al die spullen die we begeren. Daarom beginnen we met een Kundalini­meditatie. Met onze ogen dicht. Goddank.

Want we moeten schudden, met ons hele lichaam. We moeten onze mond lichtjes open laten hangen en onze armen laten flapperen. Het duurt eindeloos, dat schokken en bibberen. Mijn bh zakt af. Mijn knieën doen niet mee.

Daarna dansen we, op onvermijdelijke sitarklanken. In de derde fase van de meditatie luisteren we bewegingsloos naar muziek die onze gedachten stoort. Zodat we kunnen ‘zijn’.

De eerste les komt keihard aan. Want wat denk je veel! Je verzuipt erin. Als we uiteindelijk laveloos op een matrasje neervallen (wat is de vierde meditatiefase verrukkelijk) begint een cursiste te ronken. Ongeremd te snurken. Laat het niet mijn kamergenoot zijn, bid ik. Ik heb mijn oordoppen toch wel mee?

,,Mmmmmm’’, zegt Deanneke uit Vught later tijdens het diner. ,,Ik geniet zo van gezond eten.’’ ,,Mmmja’’, zeg ik en ik denk aan chocolade. Henk uit Hellevoetsluis lacht gul. Henk doet al een tijdje aan zelfontplooiing en hij is reuze benieuwd wat we zullen ervaren. ,,Het is niet uit te leggen’’, zegt hij over zijn eerste meditatie­ervaring. ,,Het is prachtig.’’ Ik ben nog niet overtuigd. Ik heb lekker warme oren, dat wel.

De volgende ochtend staan we om acht uur klaar voor de Dynamic Meditatie. We ademen hortend en stotend uit door onze neus. Ik kan maar niet over mijn gêne heenkomen. We staan nota bene om twee keukenrollen heen. Voor loskomend snot.

Daarna moeten we doen wat in ons opkomt. Een medecursiste moest even huilen, zegt ze na afloop. ,,Ik dacht al: ik ga vast janken.’’ Anderen roepen keihard ‘Nee, Nee, Nee’, en zwiepen met hun armen. Ik zie het stiekem door mijn oogharen. Ik doe het ook even, voor de vorm. Om de brok in mijn keel weg te duwen. Omdat het goed klinkt. Omdat het zo hoort zeker. Henk giert er om. Het ís ook belachelijk, dat ik zo stijf ben. En allemaal hebben we spierpijn in onze kuiten, van het rondspringen tijdens het ‘Hoe Hoe’­roepen in de derde fase van de meditatie.

"We zijn als een ijsberg, zegt Dassana. De top is boven water, die kennen we, maar onder het wateroppervlak zit een onbekend gedeelte. Daar zit ons zelf. We zijn niet onze gedachten. We hebben een ziel. Als je die wilt ontdekken, moet je naar binnen treden, met een ,,innerlijke reis’’ beginnen. En soms is het daarbij nodig om je lijf daarvoor los te schudden, wakker te ademen.

Zondagochtend. De jongen met het fitnesslijf, die vier keer per week aan de gewichten hangt, ziet er gekweld uit. Hij voelt niks, zegt hij. Terwijl hij zo zijn best doet. Hij voelt zich gek, als het ware. We doen weer een Dynamic , en een stille meditatie. Dan moeten we onze buurman of buurvrouw bij de hand pakken. Christien uit Bergen op Zoom kijkt alsof ze water ziet branden. Moeten we weer huggen ? Daar houdt ze niet van. Ik ook niet.

Ron, een veertiger uit Nijmegen pakt mijn handen. Ik moet hem aankijken, en ‘ontmoeten’ met alleen mijn blik. Ik voel mezelf blozen. Schrikken. ,,Jee wat is dat eng’’, zucht OOK July uit Haarlem die hand in hand stond met Huub. ,,Ik vond het heel intiem. Erg eigenlijk, dat zoiets simpels zo angstig maakt.’’

Ik denk aan de dochter van July, die terloops had opgemerkt dat haar moeder ,,helemaal seksueel ontremd’’ terug zou komen van het meditatieweekeinde. Zou het? July grijnst. ,,Ach welnee joh.’’ En dan komt het moment dat Ron op mijn rug klimt voor een massage. En ik op zijn rug. Want dat kan. Zonder bijbedoelingen, zonder gedoe, zegt Dassana. Had het me vrijdagavond gevraagd en ik was naar huis gegaan, maar nu doe ik het. Ik ben opengebroken, min of meer. 

Als uitsmijter doen we een chakra­sound­oefening waarbij we met monniken op een cd meeneurieën. Verrek. Ineens voel ik het stromen. Ik borrel. Het is alsof ik een xtc­pilletje heb geslikt. Het voelt alsof ik in een huisje zit, mijn lijf. Met gedachten boven me. Het duurt even. Maar het is mooi. Verstild. Puur en niks. Een doorkijkje.

Dassana hugt iedereen nog een keer. Denk erom, zegt ze. Mediteren is geen hobby. Pas het in. Doe het desnoods een keer in de week, maar laat het toe in je leven. Ga op reis. Leer wat je echt wilt. Ik kijk de groep rond. Ik ben verdorie gehecht aan ze geraakt. Ik ben bijna dronken van mezelf. Ik bruis. 

Terug naar huis, bots ik bijna tegen een vette Audi op een minirotonde. Ik neem voorrang, ik voel me voor de verandering eens groot. Hij toetert, hij knippert. Hij plakt. ,,Eikel’’, roep ik. ,,Lulhannes’’, en ik sta lekker op de rem. Expres. Van verstilling is geen sprake meer.